Yapay Zeka Tahvillerinde Çeyrek Trilyon Dolarlık Borçlanma Dalgası Yatırımcıları Zorluyor

Yapay zeka teknolojilerine yönelik artan talebi karşılamak amacıyla teknoloji devleri, benzeri görülmemiş bir hızla kurumsal tahvil piyasalarına yöneliyor. Bu yıl içinde, aralarında Alphabet, Amazon, Meta, Microsoft, Oracle ve Nvidia gibi büyük şirketlerin bulunduğu altı ‘hiperskal’ teknoloji firması, yapay zeka altyapısı yatırımlarını finanse etmek için küresel çapta yaklaşık 244 milyar dolarlık tahvil ihraç etti. Bu rakam, geçen yılın toplam 108 milyar dolarlık ve 2024’teki 17 milyar dolarlık ihraç miktarını önemli ölçüde geride bırakarak, yapay zeka odaklı sermaye harcamalarının finansmanında gözle görülür bir değişime işaret ediyor.

Bu borçlanma dalgası, teknoloji şirketlerinin veri merkezleri, grafik işlem birimleri (GPU’lar) ve enerji altyapısı gibi kritik yapay zeka bileşenlerine yönelik devasa yatırımlarını finanse etme ihtiyacından kaynaklanıyor. Geçmişte büyük ölçüde iç nakit akışlarına dayanan bu şirketler, artık büyüyen yapay zeka talebi karşısında dış borçlanmaya yöneliyorlar. Örneğin, beş büyük hiperskal şirket, 2025’te ABD kurumsal tahvil piyasasında yaklaşık 121 milyar dolar borçlanmış olup, bu rakam 2020-2024 dönemindeki yıllık ortalama 28 milyar doların dört katından fazlasına denk geliyor.

Artan tahvil arzı, kurumsal tahvil piyasalarında önemli etkilere yol açıyor. Teknoloji sektörünün büyük yatırım yapılabilir (investment-grade) tahvil endekslerindeki ağırlığı 2024’teki %9’dan Bloomberg Kurumsal Tahvil Endeksi’nde yaklaşık %10’a yükseldi. Bazı tahminler bu oranın %12’yi aşabileceğini gösteriyor. Bu ihraçların çoğu uzun vadeli olup, portföylere ek vade riski katıyor. Yeni ihraçlarda piyasa ortalaması olan yaklaşık 2,5 baz puana kıyasla ortalama 12 baz puanlık daha geniş bir getiri primi (new-issue concession) sunulmasına rağmen, işlemler genellikle 4 kat veya daha fazla taleple karşılanıyordu. Ancak son zamanlarda, Amazon’un 25 milyar dolarlık son tahvil ihracının yalnızca 1,6 kat talep çekmesiyle talepte bazı çatlaklar görülmeye başlandı.

Bu gelişmeler, teknoloji sektöründeki kredi spreadlerinin (ABD Hazine tahvillerine göre ek getiri) daha geniş kurumsal tahvil endeksine kıyasla açılmasına neden oldu. Örneğin, Alphabet’in 10 yıllık tahvillerinin spreadi geçen hafta 0,12 puan, Meta’nın 10 yıllık tahvil spreadi ise 0,16 puan yükseldi. İlk kez tahvil ihraç eden SpaceX gibi şirketler de, yatırımcıların fiyatlandırma konusundaki belirsizliği nedeniyle 10 yıllık tahvil spreadlerinde neredeyse yarım puanlık bir sıçrama yaşadı. Bu durum, yapay zeka yatırımlarının finansman yükünün piyasalar üzerindeki baskısını açıkça ortaya koyuyor.

Yapay zeka devrimi, sermaye harcamalarını doğrudan hisse senedi bilançolarından çıkarıp borç piyasalarına taşıyarak finansal piyasaların yapısını kökten değiştiriyor. Teknoloji şirketlerinin tarihsel olarak güçlü nakit pozisyonlarına güvenmesi nedeniyle faiz oranı dalgalanmalarına daha az duyarlı olduğu düşünülüyordu. Ancak, yapay zeka veri merkezleri için öngörülen yüz milyarlarca dolarlık sermaye harcamalarıyla birlikte, sektörün yüksek faiz oranlarına maruz kalma riski artıyor. Bu bağlam, yatırımcıların teknoloji hisselerine yönelik risk değerlendirmelerini yeniden gözden geçirmesine neden oluyor.

Piyasa analistleri, yapay zeka ile ilgili tahvil arzının önümüzdeki dönemde de yüksek kalmasını bekliyor. Morgan Stanley, önümüzdeki 12 ay içinde yapay zeka ve veri merkezi odaklı finansmanın 300 milyar dolara, önümüzdeki beş yıl içinde ise 1,5 trilyon dolara kadar çıkabileceğini tahmin ediyor. Ancak, bu devasa arzın yatırımcılar için ne maliyetle karşılanacağı konusunda endişeler de artıyor. Goldman Sachs analistleri, yapay zeka harcamaları artmaya devam ederse arzın talebi aşmaya başlayabileceği ve kredi spreadlerinin daha fazla genişleyebileceği konusunda uyarıyor. Bu durum, şirketlerin borç yerine daha fazla öz sermaye ihraç etmeye zorlanabileceği anlamına gelebilir; Alphabet’in bu yıl 80 milyar doların üzerinde öz sermaye ihraç edeceğini duyurması bu eğilimin bir göstergesi olabilir.