Trump uyardı: İran anlaşmazsa 'bu gece medeniyet yok olacak' — Hürmüz

ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmaya yönelik anlaşmayı kabul etmemesi halinde "bu gece bir medeniyetin yok olacağını" söyleyerek Tahran'a son bir süre tanıdı; Washington aynı zamanda İran'ın enerji altyapısına yönelik hedeflerin vurulabileceği uyarısında bulundu.

Olayın gelişimi, bölgedeki yoğun askeri hareketlilik ve ABD tarafından bildirilen hava operasyonlarıyla hız kazandı; Haberlere göre iki köprü ve bir tren istasyonu vuruldu, ayrıca İran'ın petrol ihracat üssü olarak bilinen Kharg Adası'na yönelik hedeflemeler yapıldı. Trump yönetimi, Hürmüz'ün yeniden açılmasını sağlamak için İran'a yaptırımlarda kolaylık da içerebileceğini belirtti ancak bunun karşılığında somut adımlar talep edildi.

Küresel piyasalarda etkisi anında görüldü: Hürmüz Boğazı'ndaki fiili tıkanma, ham petrol arzında ciddi bir daralmaya yol açarak Brent petrol fiyatını 110 dolar seviyelerinin üzerine taşıdı ve ABD vadeli işlemleri de benzer şekilde yükseldi; bu gelişme borsalarda satış baskısı oluşturdu ve enerji endeksleri öne çıktı. Enerji tedarik zincirindeki belirsizlik, kısa vadeli risk primini yükselterek volatiliteyi artırdı.

Bu gelişme, Hürmüz Boğazı'nın küresel petrol ticaretindeki stratejik önemini bir kez daha ortaya koydu; kıyıdan geçen tankerlerin yaklaşık yüzde 15–20'sinin bu rotadan ilerlediği tahmin ediliyor ve Boğaz'ın kapatılması küresel arz dengesini anında bozuyor. Avrupa ülkeleri ise artan fiyatlar ve tedarik riskine karşı çeşitli önlemleri tartışmaya başladı; bazı Avrupa bakanları enerji şirketlerine kâr sınırlaması getirilmesini gündeme aldı. Bölgesel altyapıya yönelik saldırılar ve gemi trafiğinin durması, tedarik alternatiflerini ve stok yönetimini öne çıkardı.

Analistler, kısa vadede fiyat volatilitesinin süreceğini, eğer Hürmüz kapanması haftaları bulursa Brent'in daha yüksek seviyeleri test edebileceğini belirtiyor; yatırım bankaları da 2026 tahminlerini yukarı yönlü revize etti. Goldman Sachs (yatırım bankası) gibi kurumlar, uzun süreli bir kesinti senaryosunda Brent için daha yüksek çeyrek dönem tahminleri yayımladı ve piyasaların alternatif tedarik arayışında olacağını vurguladı. Piyasa oyuncuları, hükümet rezervlerinden (SPR benzeri) olası müdahaleler, arz yönlü diplomasi ve bölgesel askeri gelişmeleri yakından takip ediyor.