Trump sinyali: Pekin zirvesi ertelenebilir, Çin'e Hormuz baskısı

ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılmasını sağlamak için Pekin'den yardım talep ederken Pekin'deki planlanan zirvenin ertelenebileceğine dair sinyal verdi; bu açıklama, Beyaz Saray'ın daha önce açıkladığı Mart sonu/İlk Nisan tarihli ziyaret planıyla çakışıyor.

Olay, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ile Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng arasındaki Paris görüşmeleriyle eş zamanlı ilerliyor. Taraflar, ticaret, yatırım ve enerji güvenliği konularında mutabakat hazırlıkları yürütürken, Washington zirveyi bir pazarlık aracı olarak kullanabileceğini ima etti. Paris'teki temasların Trump ile Xi arasındaki buluşmayı kolaylaştırmayı amaçladığı bildirildi.

Bessent ve He Lifeng'in görüşmesine ilişkin açıklamalar, iki ülke ilişkilerinde teknik ve siyasi düzeyde ilerleme gösterdiğine işaret etti; yetkililer soybeklen ve nadir toprak satışları gibi somut maddelerin toplantı gündeminde olduğunu belirtirken, resmi takvim ve kime hangi taahhütlerin verileceği konusunda belirsizlik devam ediyor. Reuters kaynaklı diplomatik özetler bu görüşmelerin zirvenin önünü açmayı hedeflediğini aktardı.

Bu diplomatik gerilim küresel piyasalar üzerinde doğrudan etkili oluyor; özellikle enerji piyasaları Hürmüz Boğazı'ndaki tedirginliği fiyatlamaya başladı. Washington, gerekirse tanker eskort görevleri dahil olmak üzere gemi güvenliğini artırma adımlarını gündeme alırken, bu tür güvenlik önlemleri sigorta primleri ve nakliye maliyetleri üzerinden petrol fiyatlarını yukarı çekebiliyor. Bazı raporlar ABD'nin tanker eskortlarını hızlıca başlatabileceğini belirtiyor; bu gelişme piyasa oynaklığını artırıyor.

Küresel bağlamda, Hürmüz Boğazı enerji akışının merkezi konumunda; İran kaynaklı kesintiler hem petrol arzını hem de güvenlik maliyetlerini yükseltiyor. Çin, bölgeden önemli oranda petrol tedarik ettiği için Washington’un Pekin üzerindeki baskısı hem stratejik hem de ekonomik bir hamle olarak okunuyor. Analistler, Washington ve Pekin arasında kısa vadeli bir uzlaşı sağlanmazsa petrol piyasalarında ve tedarik zincirlerinde dalgalanmanın sürebileceğini, bunun da enflasyon ve faiz beklentileri üzerinden finansal piyasalara yansıyabileceğini öngörüyor.

Piyasa gözlemcileri ve diplomatik çevreler, önümüzdeki günlerde Paris görüşmeleriyle birlikte açıklanacak somut adımları takip edecek. Eğer Trump zirveyi erteleyerek Çin'den somut güvenlik veya lojistik taahhütleri koparmayı denerse, bunun kısa vadede enerji fiyatlarını düşürmek yerine daha yüksek bir risk primi oluşturma ihtimali var; aksi takdirde, Paris'te atılacak adımlar zirvenin yolunu açıp piyasalarda rahatlama sağlayabilir. Analistlerin ortak görüşü, hem diplomatik hem de ekonomik sonuçların yakın zamanda netleşeceği yönünde.