Sánchez: İspanya, dünyayı ateşe verenleri 'kova' için alkışlamaz

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’la varılan iki haftalık ateşkes duyurusunun ardından Twitter’ın yeni adı X üzerinden yaptığı paylaşımda, “İspanya Hükümeti, dünyayı ateşe verenleri sadece bir kova getirdikleri için alkışlamayacaktır” ifadelerini kullanarak duyuruyu eleştirdi.

Olay, ABD ile İran arasında Pakistan aracılığıyla sağlandığı açıklanan ve kapsamı ilk aşamada iki hafta olarak belirtilen geçici ateşkesin duyurulmasıyla gelişti; aynı dönemde Trump’ın İran’a yönelik sert üslubu ve “bir medeniyet yok olacak” şeklindeki tehditleri küresel tansiyonu tırmandırmıştı. Sánchez’in sert tepkisi, bu tehditlerin ardından gelen ateşkesin “anlık rahatlama” olduğunu ve yaşanan yıkımı unutturmayacağını vurguladı. Ateşkesin şartları arasında Hürmüz Boğazı’nın güvenli açılması ve tarafların müzakerelere oturması yer aldığı bildirildi.

Piyasalar bu gelişmeye hızlı tepki verdi; uluslararası petrol fiyatları ateşkesin açıklanmasının ardından sert düşüş göstererek Brent ve WTI fiyatları 10–15 civarında yüzde değer kaybetti ve küresel hisse senetleri yükseldi. Enerji arzına ilişkin belirsizliğin azalmasıyla güvenli liman talebi gerilerken, döviz ve tahvil piyasalarında da oynaklık azaldı. Bu fiyat hareketleri, Hürmüz Boğazı riskinin fiyatlanmasında kısa süreli bir geri çekilmeye işaret ediyor.

Sánchez’in çıkışı Avrupa içinde de yankı buldu; İspanyol hükümetinin, hem ABD hem İsrail’in savaş yöntemlerine duyduğu eleştirel mesafe ve diplomasi vurgusu, AB içinde çatışmaya ilişkin daha sert bir sivil-siyasi yaklaşımı temsil ediyor. Dışişleri yetkilileri ise ateşkesin süresinin sınırlı olduğunu, sahadaki durumun hâlâ kırılgan kaldığını ve kalıcı bir çözüm için uluslararası hukuka, diyaloga ve müzakereye ihtiyaç olduğunu belirtiyor.

Analistler, yatırımcıların kısa vadede jeopolitik risklerdeki gerilemeye olumlu tepki verdiğini ancak enerji piyasalarının kalıcı bir düşüş için kalıcı güvence beklediğini; ateşkesin süresine ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden güvenliğine bağlı olarak fiyatların hızla yeniden oynaklaşabileceğini vurguluyor. Piyasa aktörleri, önümüzdeki iki haftada diplomatik ilerleme, deniz trafiğinin normalleşmesi ve taraflar arasındaki müzakerelerin somut adımlarını izleyecek.