OPEC+ teorik üretim artışını tartışıyor; İran savaşı felç etti

OPEC+ üyeleri, Mart başındaki toplantıda İran ile yaşanan savaş kaynaklı sevkiyat felci nedeniyle sahadaki ek petrol hacminin büyük kısmının pratikte ulaştırılamayacağını belirterek, üretim artışı tartışmalarını “teorik” çerçevede yürüttü.

Toplantıya katılan sekiz ülke (Suudi Arabistan, Rusya, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Kazakistan, Cezayir ve Umman) 1 Mart’ta yapılan görüşmede Nisan için 206.000 varillik kademeli bir üretim artışı kararı aldı; karar ülke bildirileriyle duyuruldu. Bu adım, daha önce 2023’te ilan edilen toplam 1,65 milyon varillik gönüllü kısıtlamaların kademeli olarak geri alınmasının bir parçası olarak açıklandı.

Ancak deniz yollarındaki güvenlik riskleri ve Hurmuz Boğazı çevresinde nakliye kısıtları, alınan teknik artışın piyasaya hemen yansımayacağını gösteriyor. Hurmuz’daki kesintiler nedeniyle tanker trafiği önemli ölçüde yavaşladı, bazı şirketler sevkiyatları askıya aldı veya rotalarını değiştirdi; bunun sonucu olarak Brent ve benzeri gösterge fiyatlar yukarı yönlü baskı gördü.

OPEC+ içindeki tartışma, üretim kapasitesi kavramının (teorik maksimum üretim) pratikteki kullanılabilirliği üzerine odaklandı. Analistler, OPEC+’ın fiili artırabileceği miktarın Suudi Arabistan ve BAE gibi sınırlı birkaç üyede yoğunlaştığını, geri kalan üyelerin ise yatırım eksikliği ve üretim kısıtları nedeniyle sınırlı kapasiteye sahip olduğunu hatırlatıyor. Bu nedenle kararın piyasa üzerindeki etkisi, sevkiyat altyapısının işler hale gelmesine ve lojistik kısıtların çözülmesine bağlı kalacak.

Piyasa aktörleri, önümüzdeki dönemde Hurmuz’un yeniden açılıp açılmayacağı ve Nisan ayı uygulamalarının sahada ne kadar hızlı hayata geçirilebileceğine odaklanıyor. Bazı analistler, kısa vadede fiyatların jeopolitik risk primi taşıyacağını ancak OPEC+’ın sınırlı artırımı ile acil arz açığını kapatmanın zor olacağını öngörüyor; grup ayrıca 5 Nisan’da yapılacak takip toplantısında durumu yeniden değerlendirecek.