Jeopolitik Gerilimler Bitcoin'i Baskıladı, Ham Petrol Fiyatları Yükseldi

ABD ve İran arasındaki gerilimin son dönemde tırmanması, küresel finans piyasalarında önemli çalkantılara yol açtı. ABD'nin İran'a yönelik askeri hava saldırıları düzenlemesi ve İran'ın petrol satış muafiyetlerini kaldırması, Orta Doğu'da jeopolitik riskleri artırarak ham petrol fiyatlarında keskin yükselişlere neden olurken, Bitcoin (BTCUSD) başta olmak üzere riskli varlıklarda düşüşler yaşandı.

Gerilim, İran'ın 6-7 Temmuz tarihlerinde Hürmüz Boğazı ve çevresindeki ticari gemilere yönelik saldırılarıyla tırmandı. Bu saldırıların ardından ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), 7 Temmuz'da İran'daki 80'den fazla hedefi ‘güçlü' hava saldırılarıyla vurduğunu açıkladı. CENTCOM, İran'ın eylemlerini ‘haksız, tehlikeli ve ateşkesin açık bir ihlali' olarak nitelendirdi. Aynı zamanda, ABD Hazine Bakanlığı, 22 Haziran 2026'da verilen ve İran'ın petrol ile petrokimya ürünleri satışına izin veren geçici muafiyetleri iptal etti. İran Dışişleri Bakanlığı ise ABD saldırılarını kınayarak gerekli adımları atacakları uyarısında bulundu. Bazı raporlar, İran'ın da ABD Donanması gemilerine karşı misilleme saldırıları düzenlediğini belirtiyor.

Bu gelişmelerin piyasalar üzerindeki etkisi hızlı ve belirgin oldu. Ham petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'ndaki arz kesintisi endişeleriyle önemli ölçüde yükseldi. Brent ham petrolü varil başına 75-76 dolar seviyelerine çıkarak %1,86 ila %5,7 oranında artış gösterirken, Batı Teksas Petrolü (WTI) (USOIL) %1,94 ila %6 yükselişle 71-72 dolar seviyelerini aştı. Buna karşılık, Bitcoin %0,59 ila %1,4 civarında düşüşle 62.657-63.551 dolar aralığına geriledi. Kripto para piyasasının toplam piyasa değeri %1,24 civarında bir düşüş yaşadı. Güvenli liman olarak görülen altın (XAUUSD) bile, artan enflasyon endişelerinin faiz artışı beklentilerini desteklemesiyle bazı dönemlerde zayıflama gösterdi. ABD doları ise riskten kaçış eğilimiyle haftanın en yüksek seviyelerine ulaştı.

Yaşanan bu gerilim, ABD ile İran arasında Şubat ayından bu yana süregelen çatışmaları azaltmayı amaçlayan ve Haziran 2026'da varılan kırılgan geçici ateşkes anlaşmasını tehlikeye attı. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'ndaki istikrarsızlık, küresel enerji tedariki için hayati önem taşıyor. Suudi Arabistan gibi büyük petrol üreticileri, Hürmüz Boğazı'na bağımlılığı azaltmak için Kızıldeniz boru hattını genişletme planları yapıyor. Ayrıca, ABD'nin Haziran başında İran'ın en büyük kripto para borsası Nobitex'i yaptırım listesine alması da, Washington'ın Tahran üzerindeki ekonomik baskısını genişletme çabasının bir parçası olarak görülüyor.

Analistler ve piyasa gözlemcileri, Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin devam etmesiyle küresel piyasalarda oynaklığın yüksek kalmasını bekliyor. Ham petrol fiyatlarındaki yükselişin, zaten yüksek olan küresel enflasyon baskılarını yeniden alevlendirebileceği ve merkez bankalarının faiz indirimi beklentilerini öteleyebileceği endişesi taşıyor. Yatırımcılar, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) Haziran ayı toplantı tutanaklarını dikkatle inceleyerek para politikası görünümüne dair ipuçları arayacak. Enerji Bilgi İdaresi (EIA) yıl sonuna kadar küresel petrol üretiminin çatışma öncesi seviyelere döneceğini öngörse de, kısa vadeli belirsizlikler ve potansiyel misilleme eylemleri, piyasaların temkinli duruşunu sürdürmesine neden oluyor.