İngiltere'nin Temmuz Borçlanması Beklentiyi Aştı: Healey Zorlu Dönemde

Birleşik Krallık, Temmuz ayında kamu sektörü net borçlanmasında piyasa beklentilerini aşarak 1,8 milyar sterlinlik bir açık verdi. Ulusal İstatistik Ofisi (ONS) tarafından açıklanan bu rakamlar, yeni Maliye Bakanı John Healey'in 28 Ekim'de sunacağı ilk bütçesi öncesinde karşı karşıya olduğu ekonomik zorlukların altını çizdi. Normalde kişisel gelir vergisi beyannameleri sayesinde kamu maliyesinin fazla verdiği bir ay olan Temmuz'da yaşanan bu durum, hükümetin mali hedeflere ulaşma çabasını daha da karmaşık hale getiriyor.

ONS verilerine göre, Temmuz 2026'daki borçlanma, bir önceki yılın aynı ayına göre 0,7 milyar sterlin (yüzde 68,7) daha yüksek gerçekleşti. Bu artışın temel nedeni, güçlü kişisel gelir vergisi gelirlerine rağmen kamu harcamalarındaki büyümenin gelir artışını geride bırakması oldu. Piyasa ekonomistleri Temmuz ayında sıfır veya 500 milyon sterlinlik bir fazla beklerken, Bütçe Sorumluluğu Ofisi (OBR) ise 500 milyon sterlinlik bir fazlalık öngörmüştü. Ancak gerçekleşen 1,8 milyar sterlinlik açık, OBR'nin tahminlerinin 2,3 milyar sterlin üzerinde seyrettiğini gösterdi. Temmuz ayında kişisel gelir vergisi tahsilatları 17,1 milyar sterlin ile geçen yıla göre 1,7 milyar sterlin artış gösterdi.

Mevcut mali yılın ilk dört ayında (Nisan-Temmuz) kümülatif borçlanma 56,7 milyar sterlin olarak kaydedildi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre 6 milyar sterlin daha düşük olsa da, OBR'nin tahmini olan 2,3 milyar sterlinin üzerinde seyretti. Kamu borcu, gayri safi yurt içi hasılanın (GSYİH) yüzde 94,1'ine ulaşarak yaklaşık 2,98 trilyon sterlin seviyesinde bulunuyor. Bu yüksek borç yükü, faiz oranlarındaki küçük hareketlerin bile devletin borçlanma maliyetlerini önemli ölçüde artırabileceği anlamına geliyor.

Maliye Bakanı John Healey, hükümetin mali kurallara uymaya kararlı olduğunu defalarca vurguladı. Ancak Temmuz ayı borçlanma rakamları, bu taahhüdü yerine getirmenin zorluklarını gözler önüne seriyor. Özellikle son dönemde küresel tahvil piyasalarındaki hareketlilik, ABD'deki satış dalgası ve İran'daki savaşın etkisiyle İngiliz devlet tahvili getirilerini yukarı iterek borçlanma maliyetlerini artırdı. Bu durum, hükümetin borç servisi yükünü ağırlaştırarak, 2022'den bu yana yılda 100 milyar sterlini aşan bu maliyetleri daha da yükseltme potansiyeli taşıyor.

Analistler, Maliye Bakanı Healey'nin Mart ayındaki bahar açıklamasında Rachel Reeves tarafından belirlenen 23,6 milyar sterlinlik mali alanı (fiscal headroom) yüksek enflasyon, yavaşlayan büyüme ve artan tahvil getirileri nedeniyle önemli ölçüde tükenebileceğini belirtiyor. WPI Strategy baş ekonomisti Martin Beck gibi uzmanlar, on yıllık devlet tahvili getirilerinin yüzde 5'in üzerinde seyretmesinin enerji kaynaklı enflasyon endişelerini yansıttığını ve mevcut borçların yeniden finansmanıyla borç faizi faturasının daha da artacağını ifade ediyor. Healey'nin, miras kalan harcama planlarını gevşetme ve savunma harcamaları gibi finanse edilmemiş taahhütleri karşılama baskısıyla karşı karşıya olduğu, bütçe öncesi dönemde zorlu kararlar alması gerekeceği öngörülüyor.