İngiltere Haziran Ayı Borçlanması Düşerken, Burnham'ın Mali Sınavı Büyük

İngiltere hükümetinin Haziran ayındaki kamu sektörü net borçlanması, bir önceki yılın aynı ayına göre üçte bir oranında azalarak 16 milyar sterlin olarak gerçekleşti. Bu rakam, ekonomistlerin Reuters anketindeki 18 milyar sterlinlik medyan tahmininin altında kaldı ve yeni Başbakan Andy Burnham'ın göreve gelmesinin arifesinde bir miktar rahatlama sağladı. Ancak, bu olumlu gelişmeye rağmen, Burnham hükümetinin önündeki mali zorlukların ölçeği oldukça büyük görünüyor.

Milli İstatistik Ofisi (ONS) tarafından açıklanan verilere göre, Haziran ayındaki borçlanmadaki düşüş, güçlü vergi gelirleri ve enflasyona endeksli borç ödemelerindeki azalma da dahil olmak üzere azalan harcamalardan kaynaklandı. Faiz maliyetleri ise ay için kaydedilen dördüncü en yüksek seviyede kaldı. Daha önceki Mayıs ayı verilerinde ise kamu borçlanması, ekonomistlerin 19 milyar sterlinlik beklentisinin üzerinde, 23,2 milyar sterlin olarak gerçekleşmişti. Bu durum, özellikle Orta Doğu'daki çatışmaların ekonomik yansımalarıyla birlikte, borç faiz maliyetlerinin rekor seviyelere çıkmasına neden olmuştu.

Burnham, Başbakan Keir Starmer'ın yerine geçerek Downing Street'e gelmesinin ardından mali kurallara bağlı kalma taahhüdünü yineledi, ancak bu kurallar içinde esneklik olabileceğini de belirtti. Yeni Maliye Bakanı olarak John Healey'i atayan Burnham hükümeti, hanelerin yaşam maliyetini hafifletmek amacıyla bu yıl içinde yurt içi elektrik faturalarındaki vergileri düşüreceğini duyurdu. Bu önlemin maliyetinin ise dijital kimlik programının iptaliyle karşılanacağı açıklandı.

Ülkenin mali durumu, vergi yılının ilk üç ayında günlük harcamaların 42 milyar sterlin açık vermesiyle dikkat çekiyor. Bu, bir önceki yılın aynı dönemine göre yaklaşık %11 daha düşük olsa da, hükümetin bütçesini destekleyen resmi tahminlerin 1,3 milyar sterlin üzerinde. Mali kurallar, mevcut bütçenin on yılın sonuna kadar vergi gelirleriyle dengede olmasını gerektiriyor. Analistler, Burnham'ın başbakanlığının daha gevşek bir maliye politikasına yol açabileceği konusunda daha önce uyarıda bulunmuştu.

Önümüzdeki dönemde, yeni Maliye Bakanı John Healey'nin, hükümetin mali hedeflerine ulaşırken aynı zamanda yaşam maliyeti krizine yönelik adımlar atması gerekecek. Piyasa beklentileri, Burnham hükümetinin mali disiplini ile sosyal harcamalar arasındaki dengeyi nasıl yöneteceğine odaklanmış durumda. Haziran borçlanma verileri bir miktar nefes aldırsa da, uzun vadeli mali sürdürülebilirlik ve ekonomik büyüme hedefleri, yeni yönetimin en önemli gündem maddeleri olmaya devam edecek.