Hormuz Boğazı'nda trafiği düşüyor; Hassett: Bir tanker büyük

ABD Başkanı Donald Trump’ın ara buluculukla ilan edilen iki haftalık ateşkes açıklamasına rağmen, Hormuz Boğazı’ndan geçen tanker trafiğinde belirgin bir toparlanma gözlemlenmiyor; Trump sosyal medya paylaşımında boğazın "tam, derhal ve güvenli" açılmasını ateşkesin şartı olarak koydu.

Sahadan gelen AIS ve piyasa verileri ateşkes duyurusunun ardından da deniz trafiğinin düşük seyrettiğini gösteriyor; bazı izleme kuruluşları ateşkes sonrası bir ya da birkaç gemi geçişi kaydederken, petrol ve gaz tankerlerinin neredeyse tamamının hareket etmediğini raporladı. Bu yavaş seyir, bölgeden çıkış bekleyen ortalama günlük sevkiyatları sınırlıyor ve teminat/ikmal zincirlerinde tıkanıklık riski oluşturmaya devam ediyor.

Beyaz Saray Ekonomik Danışmanı Kevin Hassett, medya röportajlarında kısa vadede bazı tankerlerin ‘‘damla damla’’ geçmeye başladığını belirtse de bunun piyasalar için sınırlı tesirinin olduğunu vurguladı; Hassett’in sözleri, yönetimin tedarik şokunun geçici olacağı ve tüketici fiyatları üzerindeki baskının zamanla hafifleyeceği yönündeki iyimserliğini yansıtıyor. Ancak uzmanlar tek bir tankerin bile sigorta, lojistik ve fiyatlama açısından belirleyici olduğunu; dolayısıyla geçişlerin devamlılığının belirsizliğinin fiyatlar üzerinde oynaklık yaratmaya devam edeceğini belirtiyor.

Piyasalar ateşkese olumlu tepki verse de fiziksel piyasadaki sıkışıklık fiyatlara hızlı geri dönüşü zorlaştırıyor; türev piyasalar kısa vadede gevşeme fiyatlaması yapsa da rafineri ve sevkiyat önceliklerinden kaynaklanan primler korunuyor. Petrol fiyatlarında ateşkes haberinin ardından hızlı düşüşler yaşansa da, piyasaların nihai rahatlaması boğazdaki güvenlik ve sigorta koşullarının kalıcı olarak normalleşmesine bağlı.

Daha geniş bağlamda, boğazın yeniden düzenli akışa dönmesi yalnızca enerji piyasalarını değil, küresel tedarik zincirlerini ve bölgesel güvenlik mimarisini de etkileyecek; bazı analistler, geçişlerin kontrollü ve aşamalı olabileceğini, bunun da aylara yayılan tıkanıklık ve fiyat etkileri anlamına geleceğini belirtiyor. Piyasaların yakın takibinde güvenlik raporları, sigorta primleri ve bölgeden gelen gerçek zamanlı AIS verileri olacak; kısa vadede volatilite yüksek kalabilir.