Borsa Rallisi Artık Petrole Değil, Yapay Zekaya Bağlı

Küresel hisse senedi piyasalarındaki mevcut ralli, geleneksel piyasa dinamiklerinden uzaklaşarak, yapay zeka (YZ) odaklı yatırımların ve bu alandaki kazanç beklentilerinin belirleyici gücü haline geldi. Kazanç sezonunun başlamasıyla birlikte, yatırımcıların dikkati petrol fiyatları veya jeopolitik gelişmelerden ziyade, büyük ölçüde YZ teknolojilerinin şirket bilançolarına etkisine çevrilmiş durumda. Bu durum, piyasaların geleceğe yönelik beklentilerinde önemli bir değişim sinyali veriyor.

Piyasa analistleri, ABD'deki şirketlerin ikinci çeyrek bilançolarında yapay zeka yatırımlarının güçlü bir itici güç olacağını öngörüyor. Goldman Sachs stratejistleri, S&P 500 şirketlerinin ikinci çeyrek kazançlarında yıllık bazda %22'lik bir artış beklerken, Bloomberg Intelligence da benzer şekilde yaklaşık %23'lük bir kâr artışı tahmin ediyor. Bu büyümenin önemli bir kısmı, özellikle yapay zeka altyapısı ile ilişkili hisse senetlerinden gelmesi bekleniyor. Micron Technology (MU) ve NVIDIA (NVDA) gibi çip üreticilerinin, S&P 500'ün hisse başına kazanç (EPS) büyümesinin %40'ından fazlasına katkıda bulunabileceği belirtiliyor.

Yapay zeka alanındaki kurumsal yatırımlar, 2024 yılında 252,3 milyar dolara ulaşarak rekor seviyeye çıktı ve özel yatırımlar %44,5 oranında arttı. Üretken yapay zeka (generative AI) finansmanı ise 33,9 milyar dolara yükseldi. Microsoft (MSFT), Google (GOOGL), Amazon (AMZN) ve Meta (META) gibi büyük teknoloji şirketleri, veri merkezleri ve yapay zeka altyapısına agresif bir şekilde yatırım yapmaya devam ediyor. Bu yoğun yatırım döngüsü, yarı iletken sektöründe de belirgin bir hareketlilik yarattı; Philadelphia Yarı İletken Endeksi (SOX) bu yılın ilk yarısında yaklaşık %102'lik bir toplam getiri sağladı. Güney Koreli bellek çipi üreticisi SK Hynix'in (000660.KS) Nasdaq'daki başarılı halka arzı da sektördeki iyimserliği artırdı.

Bu gelişmelerin piyasalar üzerindeki etkisi açıkça görülüyor. S&P 500 (SPX) endeksi rekor seviyelere yakın seyrederken, teknoloji ve yarı iletken hisse senetleri bu rallinin başlıca faydalanıcıları arasında yer alıyor. Tüketiciye yönelik ve sanayi sektörlerindeki şirketler ise bu dönemde zorluklar yaşıyor. Yapay zeka odaklı piyasa yükselişi ile daha ılımlı seyreden genel ekonomik görünüm arasındaki bu ayrışma, sermayenin yapay zeka ile ilgili teknoloji firmalarına yeniden tahsis edilmesine yol açıyor. Ortadoğu'daki gerilimler nedeniyle petrol fiyatlarında kısa süreli yükselişler yaşansa da, yatırımcıların ana odağı YZ'nin getirdiği kazanç potansiyeli olmaya devam ediyor.

Yapay zeka sermaye döngüsü, modern tarihin en büyük kurumsal yatırım döngülerinden biri olarak nitelendiriliyor ve üretkenliği, verimliliği ve kârları artırarak ekonomiye trilyonlarca dolar katkı sağlama potansiyeli taşıyor. ABD, küresel YZ özel yatırımlarında lider konumda bulunuyor. Bazı analistler bir 'YZ balonu' endişesi taşısa da, Goldman Sachs analistleri, mevcut piyasa kazançlarının 1990'ların sonundaki dot-com balonu döneminden farklı olarak, büyük ölçüde değerlemeden ziyade güçlü kazanç büyümesine dayandığını ve şirketlerin sermaye harcamalarını borç yerine kazançlarından finanse ettiğini belirtiyor. Ancak, bir 'kazanç balonu' riskinin arttığına dair uyarılar da mevcut. Piyasa genelinde sektörler ve hisse senetleri arasında kazanç ve piyasa değeri açısından 'K şeklinde bir ayrışma' derinleştiği gözlemleniyor.

Önümüzdeki dönemde, kurumsal kazanç raporları ve makroekonomik veriler, yapay zeka merkezli piyasa priminin sürdürülebilirliğini test edecek. Yatırımcılar, yapay zeka yatırımlarının sadece büyük teknoloji devleri için değil, daha geniş bir şirket yelpazesi için somut getiriler sağlayıp sağlamadığını yakından izleyecek. Yarı iletken sektörü için ise mevcut marjların ve büyüme oranlarının sürdürülebilirliği kilit bir soru işareti olarak öne çıkıyor, zira olumlu beklentilerin önemli bir kısmının zaten fiyatlara yansıdığı düşünülüyor. Ayrıca, yapay zeka harcamalarının teknoloji dışındaki şirketlerin maliyetlerini ve fiyatlandırma güçlerini nasıl etkilediği de dikkatle takip edilecek faktörler arasında yer alıyor. Yüksek değerlemeler ve yoğun pozisyonlanma nedeniyle, kazançların sadece beklentileri karşılaması durumunda bile piyasaların daha keskin tepkiler verebileceği öngörülüyor.