Asya borsaları İran gerilimiyle rekordan geriliyor, petrol yükseliyor

Asya piyasaları, ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı’nda pazartesi günü yaşanan çatışma haberleriyle rekor seviyelerden geri çekildi. Sınırlı likiditeyle birlikte gelen jeopolitik şok, dört haftalık kırılgan ateşkesin bozulabileceği endişesini güçlendirdi ve yatırımcıları güvenli varlıklara yönlendirdi.

Olayın gelişiminde, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) ile bölgeden gelen askeri raporlar İran destekli unsurlarla karşı karşıya gelindiğini; bazı haber ajansları ise ABD gemilerine yönelik füze ve insansız hava aracı saldırı iddiaları olduğunu bildirdi. Bu haber akışı petrol fiyatlarını birkaç seansta hızla yukarı taşıdı; WTI ve Brent türü kontratlar kısa sürede %5’in üzerinde yükseliş kaydetti ve enerji piyasalarında keskin bir risk primi oluştu. Aynı dönemde S&P 500 ve Nasdaq vadeli kontratları seans içinde rekor seviyelerden geri çekildi.

Piyasalar üzerindeki doğrudan etkide, emtia ve döviz cephesinde belirgin hareketler görüldü. Brent petrol önceki seanslara göre sert yükseldi, altın ise artan dolar ve yükselen tahvil getirileriyle sınırlı kazanım gösterdi; hisse piyasalarında riskten kaçış eğilimiyle teknoloji ve seyahat sektörleri baskı altında kaldı. Asya borsalarının rekor kapanışlarından kısa süre sonra gelen düşüş, bölgesel likiditenin düşük olduğu bir dönemde oynaklığı artırdı.

Bu gelişme, daha geniş ekonomik çerçevede enflasyon ve tedarik riski kaygılarını yeniden öne çıkardı. Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin sorgulanması, enerji arz güvenliğine ilişkin belirsizliği yükselterek küresel enflasyon baskılarını yeniden tetikleyebilir; bu da merkez bankalarının politika duruşu ve sabit getirili piyasalar üzerinde ikinci dönemde etkili olabilir. Ayrıca, jeopolitik risklerin artması küresel büyüme görünümünde aşağı yönlü risk yaratıyor.

Analistler, kısa vadede riskten kaçışın korunacağını, ancak piyasa tepkisinin haber akışına hassasiyet göstereceğini belirtiyor. Eğer çatışma sınırlı kalır ve deniz trafiği güvenli hale gelirse risk iştahı hızla toparlanabilir; tersine (uzayan veya genişleyen bir çatışma) durumda enerji fiyatlarının daha yüksek seyretmesi ve hisse senetlerinde daha geniş bir satış dalgası riski gündeme gelir. Yatırımcılar için önümüzdeki günlerde Hürmüz’ten gelecek doğrulamalar, ABD askeri açıklamaları ve veri takvimi ile merkez bankası söylemleri ana yön tayin edici olacaktır.