Apple'ın AB App Store ve iOS Davasında "Geçit Bekçisi" Kararı Onandı

Teknoloji devi Apple, Avrupa Birliği (AB) ile süregelen hukuki mücadelesinde önemli bir yenilgi aldı. Lüksemburg'daki AB Genel Mahkemesi, Apple'ın uygulama mağazası App Store ve iOS işletim sisteminin AB'nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamında "geçit bekçisi" olarak belirlenmesine ilişkin itirazını reddetti. Bu kararla birlikte Apple, AB'nin dijital pazarlardaki rekabeti artırmayı hedefleyen kapsamlı kurallarına uymak zorunda kalacak.

Avrupa Komisyonu, Eylül 2023'te Apple'ın iPhone, iPad, Mac, Apple TV ve Apple Watch için sunduğu beş App Store'u tek bir temel platform hizmeti olarak ve iOS'u da bir geçit platformu olarak tanımlamıştı. Apple, bu karara karşı 2024 yılında AB Genel Mahkemesi'nde dava açarak birden fazla uygulama mağazasının tek bir hizmet olarak sınıflandırılmasına, iOS'un birlikte çalışabilirlik yükümlülüklerine tabi tutulmasına ve iMessage'ın potansiyel olarak DMA kapsamına alınmasına itiraz etmişti. Ancak mahkeme, App Store ve iOS'a ilişkin tüm itirazları reddederek Komisyon'un kararını onayladı. iMessage hizmetiyle ilgili itiraz ise AB'nin daha önce iMessage'ı geçit bekçisi hizmeti olarak sınıflandırmama kararı nedeniyle usulden reddedildi.

Dijital Piyasalar Yasası, "geçit bekçisi" olarak belirlenen şirketlerin kendi hizmetlerini rakiplerine tercih etmesini, kişisel verileri farklı hizmetler arasında birleştirmesini yasaklıyor ve kullanıcılara alternatif uygulama mağazaları kullanma seçeneği sunmalarını zorunlu kılıyor. Bu tanım için bir şirketin AB genelinde en az 7,5 milyar Euro ciroya veya 75 milyar Euro piyasa değerine sahip olması, ayrıca AB'de aylık 45 milyondan fazla aktif kullanıcıya ve yıllık 10.000'den fazla aktif ticari kullanıcıya ulaşması gibi belirli kriterleri karşılaması gerekiyor.

Bu karar, Apple için önemli bir darbe olarak görülüyor ve AB rekabet düzenleyicilerinin büyük teknoloji şirketleri üzerindeki pozisyonunu güçlendiriyor. Apple'ın App Store gelir modelini doğrudan etkileyebilecek bu gelişme, uygulama geliştiricileri için rekabeti artırırken Avrupalı kullanıcılara daha fazla seçenek sunabilir. Şirket daha önce müzik akışı hizmetleri için uyguladığı rekabeti engelleyici App Store kuralları nedeniyle 1,8 milyar Euro'nun üzerinde para cezasına çarptırılmıştı. DMA'ya uyumsuzluk durumunda, şirketlerin küresel yıllık cirolarının %10'una kadar para cezalarıyla karşılaşabileceği belirtiliyor.

DMA, Mayıs 2023'te yürürlüğe girerek dijital ekonomideki büyük oyuncuların gücünü dizginlemeyi ve rekabeti eşitlemeyi hedefliyor. Google ve Meta gibi diğer teknoloji devleri de benzer şekilde DMA kapsamında yasal mücadelelerle karşı karşıya kaldı. Apple, ekosisteminin açılmasının kullanıcı gizliliği ve güvenliği açısından riskler oluşturduğunu savunarak karara itiraz etmişti.

Apple'ın bu kararı, Avrupa Adalet Divanı'na (AB'nin en yüksek mahkemesi) temyiz etme hakkı bulunuyor. Ancak mevcut durumda, bu karar Apple'ın AB'deki App Store ve iOS operasyonlarında önemli değişikliklere yol açacak, alternatif uygulama mağazalarına ve üçüncü taraf ödeme sistemlerine daha fazla alan açılmasını gerektirecektir. Piyasa analistleri, bu durumun teknoloji sektöründeki rekabet dinamiklerini yeniden şekillendirebileceğini ve Apple'ın Avrupa stratejilerini gözden geçirmesine neden olabileceğini belirtiyor.