APEC: ABD ve Çin ticarette hâlâ ayrışıyor — Üç işaret

Trump ile Xi arasındaki zirvenin ardından APEC toplantıları iki ülkenin ticari önceliklerinde belirgin farklılıklar olduğunu gösterdi; liderler görüşse de taraflar arasında kapsamlı bir anlaşma görünmüyor.

Toplantılarda öne çıkan ilk unsur, gümrük vergileri ve korumacı tedbirler konusunda ton farklılığıydı: ABD, ulusal güvenlik ve tedarik zinciri hassasiyetlerini vurgularken Çin serbest ticaret ve ihracatçılarının çıkarlarını önceliklendirdi. İkinci belirti olarak teknoloji ve veri transferi konusundaki yaklaşım ayrıştı; Washington stratejik sektörlerde sınırlandırma eğilimindeyken Pekin daha geniş piyasa erişimi talep ediyor. Üçüncü işaret, ticaretle ilgili somut taahhütlerin sınırlı olması; taraflar bazı alım taahhütleri ve işbirliği mekanizmaları üzerinde konuşsa da kapsamlı bir yol haritası çıkmadı.

Bu gelişmeler piyasalara hemen yansıdı: Özellikle tedarik zincirine hassas sektörlerdeki yatırımcılar temkinli kaldı, enerji ve teknoloji hisseleri görüşmelere göre daha volatil seyretti. Ticaret belirsizliği, küresel imalat ve lojistik firmalarının yakın vadeli planlamasında risk primi oluşturuyor ve bazı şirketler alternatif tedarik kaynaklarına yönelme kararını hızlandırdı.

Daha geniş bağlamda bu ayrışma, Ekim 2025'teki APEC uzlaşısıyla başlayan kırılgan ateşkesin kalıcılığı konusunda soru işaretleri doğuruyor. ABD Ticaret Temsilciliği (USTR) ile Çin Dışişleri Bakanlığı (MFA) arasındaki temaslar devam etse de, her iki tarafın iç siyaset ve stratejik öncelikleri uzun vadeli bir “ticaret normalleşmesi” önünde engel teşkil ediyor. Bölgesel ortaklar da kendi ticaret politikalarını buna göre yeniden dengelemeye çalışıyor.

Analistler, kısa vadede kademeli iyileşmeler olsa bile kapsamlı bir ihtilaf çözümünün kolay olmayacağı görüşünde; piyasa aktörleri daha çok sektör bazlı anlaşmalar ve teknik işbirliklerine odaklanmayı bekliyor. Önümüzdeki aylarda yapılacak bürokratik görüşmeler ve iki ülke arasındaki alım taahhütlerinin içeriği yakından izlenecek; yatırımcılar belirsizlikler için hedge stratejilerini ve tedarik zinciri esnekliğini ön plana alıyor.